• Belgojam 2020

We hebben integrale ecologie nodig!

Artikel gebaseerd op een lezing van de filosoof Xavier Müller (hier te beluisteren: https://rcf.fr/actualite/societe/pour-une-ecologie-humaine-xavier-muller) en op de encycliek Laudato Si’ van Paus Franciscus.


De Belgojam die we aan het voorbereiden zijn en de ecologische crisis waar we de dag van vandaag moeten mee omgaan, zijn beiden de gelegenheid om te testen of de samenhang tussen onze scouting en de noodzaak om een integrale ecologie te promoten, wel coherent is. Paus Franciscus nodigt ons hierop uit in zijn Encycliek Laudato Si’.


Context

Vele historici denken dat we een periode van 5 eeuwen achter ons aan het laten zijn ( van de Renaissance tot vandaag), die we de Nieuwe Tijd noemen, en de Post Nieuwe Tijd ingaan.

De Nieuwe Tijd heeft veel aan de mens bij gebracht, namelijk op het vlak van ontwikkeling (industriële revolutie) en welzijn. We moeten echter eveneens negatieve gevolgen vaststellen: op het vlak van het milieu merk je dat aan de ecologische eisen. Op filosofisch vlak heeft het menselijk verstand alles wat het niet kon domineren of zelf begrijpen, willen uitsluiten. Onder meer het concept van de natuur. De moderne mens heeft moeite met wat hij niet begrijpt, ook met zijn eigen menselijke natuur. Nochtans komt het woord natuur van het latijn natura, wat “wat geboren wordt” betekent, dit wil zeggen “wat niet van ons afhangt”. Wij zijn geen meester over de natuur: we scheppen het leven niet, we geven het door ; we hebben onszelf niet geschapen (onze navel herinnert er ons aan).

Vandaag laat de techniek ons toe om heer en meester te zijn over de natuur. We worden echter geconfronteerd met de grenzen van de industriële maatschappij, de consumptie, en het economische. We zien wel dat overconsumptie het hart van de mens niet vult. Vandaar de ecologische crisis waar we momenteel mee te maken krijgen.


Waarom zich over de natuur ontfermen ?

Omdat het onze roeping is als mens die naar het beeld van God is geschapen: we moeten de natuur die ons gegeven is, bewerken en erover waken (Gn, 2, 15). Nu, als er een geschenk is, moet er een schenker zijn. We worden uitgenodigd om ons ecologisch te bekeren door dit geschenk van zijn Schepper te respecteren. De natuur zelf is niet volmaakt omdat ze door de erfzonde is getekend. Ze heeft haar eigen wetten en logica, maar ze is er voor ons, en we worden geroepen om haar te behouden.

We moeten wel opletten om volgende valstrikken te vermijden:

- Onverschilligheid : we moeten beseffen dat we een geschenk hebben gekregen. We hebben allen een missie waarin we de ecologische belangen kunnen integreren;

- Ontmoedigd raken: we moeten van de gelegenheid van klimaatverandering gebruik maken en steunen op onze spirituele krachten, om zo op het geschenk te antwoorden door onszelf te geven. « Een geest die verflauwt is nog erger dan de opwarming van de aarde » (Paus Franciscus) ;

- Afgoderij van de natuur, die de mens als grootste roofdier beschouwt. Deze visie kan anti-humanistisch blijken ;

- Hebzucht, wat inhoudt dat je je over de natuur ontfermt met als enig doel je eigen bestwil. Met het risico dat deze visie tot zich terugplooien op jezelf leidt ;

- Het pessimisme van de theorie van de ondergang die het absolute einde aankondigt waar de natuur zich tegen ons keert. Maar wij, christenen, wachten vol hoop op de Apocalyps daar de huidige wereld plaatst zal maken voor een nieuwe wereld, zonder pijn of leed.

We stellen vast dat er een echte wens en een behoefte is om zich terug met de schepping en de menselijke natuur in al haar dimensies te verbinden (lichaam, verstand, geest, ziel). De ecologie moet hier allemaal rekening mee houden, ook met ethische doelstellingen. Dat is wat integrale ecologie aanbiedt!


Wat is integrale ecologie ?

Dit is ecologie die rekening houdt met de fysische en metafysische natuur, alsook met haar grenzen. Ze is niet materialistisch. Deze ecologie aanvaardt het idee dat de natuur een geschenk is dat we moeten verzorgen en ervoor gaan tot het uiterste door onszelf te geven. Ze geeft de mens een centrale plaats in de Schepping.De consequente “groenen” zijn aan de hedendaagse wereld gehecht, maar weten ook dat dit een realiteit is die vroeg of laat verleden tijd zal zijn. Ze slagen erin een kijk vol hoop te behouden en de milieu-uitdagingen te relativeren, om ze in een menselijke ecologie, die rekening houdt met de eisen op het vlak van barmhartigheid en sociale rechtvaardigheid, op te nemen.

We moeten « zowel naar het geschreeuw van de aarde luisteren als naar het geschreeuw van de armen » (Paus Franciscus – Laudato Si’)


En scouting in dit alles ?

De scoutspedagogie omvat wel degelijk het feit dat de natuur deel uitmaakt van de ontwikkeling en het innerlijke van de mens. Langs de schoonheid communiceert ze rechtstreeks met ons. De mens is wel het enig levend wezen die een mooi landschap kan bewonderen!

Het eenvoudig leven, in open lucht, in de natuur, maakt deel uit van onze scouting. In zijn encycliek nodigt Paus Franciscus ons uit om soberder en meer consequent te leven, maar vooral om ons innerlijk leven te ontwikkelen en op te passen voor alles wat we vandaag rondom ons te horen en te zien krijgen.

« Het zijn de innerlijke woestijnen die leiden tot de vermenigvuldiging van de woestijnen buiten »(Paus Franciscus)


Enkele ideeën

- We zoeken inspiratie bij de Heilige Franciscus die integrale ecologie op een voorbeeldige manier toepaste: hij stond open voor de schoonheid van de natuur (cf. Lofzang Laudato Si’, mi’ Signore) en hij richtte zijn armoede naarbarmhartigheid en het delen.

- Laten we naar de film « Tomorrow » kijken: deze optimistische en positieve film toont ons aan dat we allen kunnen handelen waar we zijn, dankzij onze vaardigheden. De maatschappij kan pas veranderen wanneer haar leden veranderen.

- Laten we hierbij aansluiten : lokaal en seizoensgericht eten, minder vlees, stoppen met afval aan te kopen (verpakkingen), enz...

De Paus roept ons op om te veranderen, laten we hem volgen!


Gebed voor onze aarde

Almachtige God

die in heel het heelal aanwezig is

tot in de kleinste levende wezens,

U die alles wat bestaat met tederheid omringt,

stort de kracht van uw liefde over ons uit zodat we het leven en de schoonheid kunnen beschermen.

Geef ons vrede in overvloed, zodat we als broeders en zusters samen leven

zonder iemand te schaden.

Oh God der armen,

help ons zij die uitgestoten worden te redden

en zij die op deze aarde vergeten worden maar die voor u zoveel waarde hebben.

Heel onze levens,

zodat we beschermers van de wereld worden

en geen roofdieren,

zodat we schoonheid strooien en geen vervuiling noch verwoesting.

Raak de harten

van zij die alleen winst zoeken ten nadele van de aarde en de armen.

Leer ons de waarde van elk ding te ontdekken, aan te kijken, vol bewondering,

te erkennen dat we onder elkaar diep verenigd zijn

met alle wezens op onze weg naar uw oneindig licht.

Dank u omdat u elke dag met ons bent.

Steun ons, wij bidden u, in onze strijd voor rechtvaardigheid, liefde en vrede.


De ploeg Laudato Si’ van de Belgojam

Reyn

Benoît

Margaux

Membre de la

© 2019 by ESG-B GSE-B

  • Facebook Social Icon
  • YouTube